Lees voor

Gert van Middendorp 50 jaar houtsnijkunstenaar

22-02-2012 00:00
0 reacties

Houtsnijkunst met een boodschap

GARDEREN - Gert van Middendorp uit Garderen vierde afgelopen zaterdag 18 februari 2012 met een expositie en een boekoverhandiging zijn 50-jarig jubileum als houtsnijkunstenaar. Dit werd gevierd in huize Terschuur in de gelijknamige plaats waar ook wethouder De Kruijf aanwezig was namens de gemeente Barneveld. Om Van Middendorp te onderscheiden met een Koninklijke onderscheiding, Lid in de Orde van Oranje-Nassau.
Van Middendorp was natuurlijk erg verrast met de KO want iedereen wist hiervan behalve de houtsnijkunstenaar zelf. Het ging deze middag om de presentatie van het boek: Atelier Tolé - 'Houtsnijkunst met een boodschap'. Het is de titel geworden van een uniek boek met een verrassend portret van de Veluwse houtsnijder Gert van Middendorp. Vooral de vele Bijbelse taferelen die Gert in zijn loopbaan heeft gemaakt, maakt dat deze Gardereen een unieke collectie houtsnijkunst heeft gemaakt. Het idee voor het bewuste boek is afkomstig van Elspeter Gerrit van der Zwaan. Hij overlegde met Gert van Middendorp om de levensloop van deze houtsnijkunstenaar in boekvorm vast te leggen. Het project om de houtsnijkunst vast te leggen in woord en beeld was een enorme klus. Gelukkig heeft Gert van Middendorp al zijn houtsnijwerken vast laten leggen op de gevoelige plaat voor dat de klant het in bezit kreeg. Gert: ,,Waarom alle houtsnijwerken gefotografeerd zijn weet ik eigenlijk niet maar het is achteraf wel handig gebleken.'' De Zwaan is geen onbekende als het gaat om het veilig stellen van cultuur historische zaken op de Veluwe. Geheel belangeloos is het boek samengesteld met 6 hoofdstukken waarin diverse mensen aan het woord komen. Zo ook ds. Van Kooten om de vele houtsnijwerken die een Bijbelse boodschap bevatten van verdere uitleg te voorzien. Van Middendorp en ook De Zwaan zijn erg blij met dit 184 pagina's tellende uitgave van de Koninklijke BDU Uitgevers BV Barneveld. Dit boek is te bestellen per email: g.vanderzwaan@kliksafe.nl of per post: G. vd Zwaan, Diepeweg 1, 8075BX Elspeet. Het boek kost normaal 23,95 euro maar bij voorintekening tot 1 mei 2012 betaald u maar 19,95 euro (exclusief portokosten). Trouwens de opbrengst van dit boeiende boek gaat volledig naar de historische vereniging Elspete, die zelf de verkoop in handen heeft. De opbrengst is namelijk voor een nieuwe stichting, het Museum Elspeet.

Houtsnijwerker
Tekenen kan Gert als de beste en dat werd al vroeg ontdekt door zijn oma, en later door de schoolmeester. Die Gert tekeningen lieten maken van diverse gebouwen in Garderen. Na zijn middelbare school volgde de Landbouwschool en bosbouw. Bij meubelmaker Versteeg kreeg Gert zijn eerste aanstelling en leerde daar ook Boke Dijkstra kennen die als beeldhouwer bij Versteeg werkzaam was. Ook in zijn tijd van de dienstplicht bleef de houtsnijkunst hem trekken. Na zijn diensttijd maakte Gert een start met zijn Atelier Tolé (1962). Tolé komt van de Batakse taal op Sumatra en het betekent: Voorwaarts! Het woord Tolé werd volgens Gert gebruikt door zendeling Nommensen als wachtwoord op Sumatra rond 1865. Zijn werk en hobby van houtsnijkunst maakte steeds meer vorderingen en een paar jaar later (1966) begonnen de twee houtsnijders Van Middendorp en Dijkstra een samenwerking met Atelier Tolé (VOF) aan de Apeldoornseweg in Elspeet. Ranken snijden voor kasten, portretten en andere kunstnijverheid, veel origineel houtsnijwerk werd zo gemaakt en verkocht. Ook handelden zij in schilderijen. Het houtsnijden van Bijbelse teksten was in als wanddecoratie. Daarnaast kwam er steeds meer vraag naar houtsnijkunst van Bijbelse taferelen. In die tijd kwam ook een subsidie van de overheid op gang. Daarin mochten scholen 1% van de bouwkosten besteden aan een kunstwerk in en om de school. Dat leverde Atelier Tolé veel opdrachten op. Gert: ,,Ook mede door het samenspel met Klaas Bokma (oud-directeur Reformatorisch Dagblad en woonachtig in Elspeet) werden we vaak gevraagd voor dit soort opdrachten. Adverteren en interviews zorgden voor menige opdrachten die we anders niet hadden kunnen maken.''

Elspeet en Nunspeet
Aan alles komt een eind, zo ook aan de samenwerking tussen Dijkstra en Van Middendorp, ze besloten in 1979 uit elkaar te gaan. Van Middendorp verhuisde naar verderop aan de Apeldoornseweg en woonde en werkte daar tot 1985. Daarna vertrok Van Middendorp naar Nunspeet en heeft daar tot en met 2008 gewerkt. In deze lange periode in Elspeet en Nunspeet maakte Gert veel mee, zoals portretten maken van bekende Nederlanders, waaronder Ruud Lubbers. Maar werkte Gert ook aan zijn teken en schildervaardigheid. Zo nam hij les bij de bekende Nico Bulder die zijn schilderkunst perfectioneerde.

Vrienden
Gert weet wie zijn vrienden zijn en daar valt Aart de Ruiter zeker ook onder. ,,Hij is eigenlijk meer mijn adjudant. Ik hoef maar te vragen en Aart staat voor me klaar, een fijne vent hoor!'' Dat geldt nu ook voor de auteur Gerrit van der Zwaan. Want wat die allemaal aan onderzoek en aan impressies en herinneringen in het boek heeft vastgelegd is formidabel.'' Gert van Middendorp heeft zowel in Garderen, Elspeet en Nunspeet een mooie tijd gehad. Maar is blij dat hij weer terug is op zijn oude honk in Garderen. In het boek is speciaal een hoofdstuk geweid aan speciale mensen en vrienden die weten wat Gert van Middendorp voor een speciale gave heeft om prachtige kunst te maken, vooral in houtsnijwerk. Van jonge kunstenaars die hij les heeft gegeven, zoals de Elspeter Janno Stip. Tot en met directeuren en

Les geven en genieten
Atelier Tolé bestaat nog steeds en Gert geniet van zijn terugkeer naar Garderen waar hij zijn kunsthandel, schilderkunst en houtsnijkunst nog lang hoopt te kunnen voortzetten.